Le plastique, c’est fantastique,
nous l’affirmons sans complexe:
c’est une question de réflexe.
(Elmer Food Beat)

Voor de hervorming van de VRT-nieuwsredacties was ik Brittania-watcher en volgde ik de slotfaze van het Noord-Ierse vredesproces, een van DE succesverhalen van de politiek. Na een paar bezoeken aan de moeilijke Britse provincie, raakte ik verslingerd aan landschap en bewoners, ik wenste de Noord-Ieren innig al het beste toe.

Vaak was ik totaal ontmoedigd als ik de protestantse holbewoner Ian Paisley 7 keer nee hoorde brullen, met een gemiddelde decibelkracht van 125. Maar kijk, de charmante en immer rustige Britse minister voor Noord-Ierland, Peter Hain, de mooiste man in de regering ook, bekeek de zaak altijd positief en ultra-diplomatisch. Hij wees erop dat er een kans op vooruitgang bestond want een week eerder had Paisley nog 8 keer ‘no never’ gebulderd met windkracht 9 beaufort…
Hain bouwde aan vrede met stapjes van niet meer dan een millimeter in 1 keer, en nu heeft Ulster een goed draaiende regering van uitersten, en verwerkt het noorden van het eiland de economische crisis beter dan de zuidelijke republiek. Niet Blair maar Hain had speciaal gezant voor het Midden-Oosten moeten worden. Misschien kan hij Vande Lanotte opvolgen als koninklijk bemiddelaar.

Van Paisley naar Ratzinger

Paisley belichaamde die merkwaardige combinatie van politicus en geestelijk leider… Zoals Benedictus Ratzinger, staatshoofd van de heilige Stoel, en Gods man op aarde. Als iemand die al van in de tijd dat hij pantserkardinaal en onderpaus was voortdurend in hardvochtige termen afkondigde dat kunstmatige voorbehoedsmiddelen NEVER zullen kunnen, opeens langs zijn neus weg verklaart dat een condoom eventueel mag om de nog ergere overdracht van dodelijke SOA’s te vermijden, laat hij een smal kiertje open van een piepklein luikje, dat van nu af alleen maar breder open zal waaien.

Het voorbeeld dat de paus gaf, was vreemd: prostitués. Mannelijke en of vrouwelijke, de vertalingen verschillen. Tot onlangs vielen kardinalen, ook de piepjonge min-80’ers, alleen al bij de gedachte aan dat woord in katzwijm. Benedictus 16 zet hier meer dan een stap naar aanvaarding van de realiteit. Dat de mens nie gegeneerd is dat ie alzo gepassioneerd is, zong oom Willem.

Ook de uitleg van de kerkvorst is flink. Een mannelijke prostitué die een condoom omgordt, toont embryonale tekenen van menselijke moraal en verantwoordelijkheidszin. Vaneigens. Zoals afval beginnen sorteren later leidt tot recycleren en minder rotzooi produceren.

Na de prostitués zullen ook andere verworpenen en verdorvenen der aarde misschien op clementie kunnen rekenen, en uiteindelijk houdt het condoom honderdduizenden mensen in Afrika uit de greep van HIV. Als je marihuana en hardere drugs mag gebruiken om medische redenen, waarom dan niet contraceptiva. Veel vrouwen slikken de pil, niet op de eerste plaats om zwangerschap te vermijden, maar om een regelmatige cyclus te bereiken, en zelfs als anti-acné-middel.
Het condoom bestaat al lang, en was destijds van schapendarm gemaakt als ik me niet vergis. Het moet iets met Groot-Brittanië te maken hebben, wie weet met de katholieke Ieren, en wellicht met de eerste wereldoorlog, want tot in mijn middelbare schooltijd heette het glibberige rolletje caoutchouc een capote anglaise.

Humanae vitae

Denk maar niet dat je het in de jaren 70 als 18-jarige zomaar kon kopen in elke apotheek, of uitlenen in de bibliotheek. Of nee, dat was het boek van Jan Wolkers, Turks Fruit. In de verfilming gooide Rutger Hauer ostentatief enkele verpakkingen DUREX op het bed voor hij met de wel erg blote Monique Van de Ven de encycliek Humanae Vitae ging toepassen.

Eigenlijk valt Humanae Vitae van de voorzichtige, intellectuele Paulus 6 nog mee, het is vooral een tekst over liefde en opoffering. En er staan een paar alinea’s in over kunstmatige voorbehoeding. Het mag niet, schreef Luciano Albino, zuchtend en berustend. Hij kon toen, eind jaren 60, niet weten dat de media uiteraard die alinea’s uit de context zouden rukken en uitvergroten.
Maar anno nu weet een kardinaal of paus wel wat perceptie is, en wat de media uit een tekst of brief of interviewboek zullen halen en opblazen. Benedictus heeft niet per ongeluk een ietsiepietsie positievere houding aangenomen tegenover dat vermaledijde stukje rubber.

Trouwens, is een condoom niet al lang op de eerste plaats een middel om geen vieze ziektes over te planten? Capoten zijn voor matrozen, zei een befaamde uroloog nog begin jaren 80. Even later, na de uitbarsting van aids, piepte hij al anders.

Wivina en het condoom

Ere wie ere toekomt: bij ons heeft Wivina Demeester, als CVP-minister van volksgezondheid, veel gedaan voor de aanvaarding van het condoom, en de redding van jonge mensenlevens. Haar preventiecampagnes waren sterk. Zelfs mijn vader durfde al eens over condomen praten. Het grapje van Guy Mortier in De Taalstrijd op radio 1 was wel geestig maar eigenlijk onterecht. Wat is het beste middel tegen aids? Een condoom met de afbeelding van Wivina erop!

Na het verwoestende nieuws over de kerk dit jaar, zou de bescheiden opening (sic) van Benedictus een mogelijk begin van herstel kunnen betekenen. Niets hoeft de kerk ervan te weerhouden om de anti-conceptie-uitspraken van vroeger, die niets te maken hebben met onfeilbaarheid, te beginnen relativeren. Seksuele moraal en liefdesethiek behoren niet tot de core-business van het christendom.

Het evangelie

Rond 1980 kreeg de christen-democraat Leo Tindemans de vraag voorgeschoteld of hij zijn paapse overtuiging kon rijmen met de plaatsing van kernkoppen. In het evangelie staat niets over Pershing-, Cruise- en SS20-raketten, antwoordde hij schijnbaar gevat. Je leest er natuurlijk wel in: als iemand u slaat op de ene wang, biedt hem ook de andere aan.

Het evangelie maakt evenmin gewag van condooms, contraceptie, abortus, noch over homosexualiteit en euthanasie. Jezus heeft het wel voortdurend over God, spiritualiteit, naastenliefde en radikaal de kant kiezen van de zwakken. Zalig zij die nu arm en zachtmoedig zijn, zij zullen het rijk Gods zien. Dat is de roeping van het christendom, en dus van de katholieke boodschap.

De kerk kan zonder gezichtsverlies juistere prioriteiten kiezen. Niemand verwacht dat Rome opeens de pil en het condoom en abortus en homo-adoptie aanmoedigt, of dat de curieleden een fles miswijn van een goed jaar ontkurken als nog ergens een parlement een menselijke euthanasie-wetgeving aanvaardt, tot in Zuid-Amerika toe. Nu nog Polen. Maar katholieken die kiezen voor de strenge moraal, moeten daarvoor vanuit het Vaticaan ook alle steun blijven krijgen.

Voor mijn ogen verschijnt de laatste bladzijde van volgens mij het sterkste stripverhaal van pacifist Willy Van der Steen: de Snorrende Snor. Wiske en Lambik jagen de hele tijd op verdachte vliegende robotten, die zonder dat zij het weten uit de koker van de vader van professor Barabas komen.
De Navo heeft zelfs een nieuwe strategie gekozen, en bouwt een anti-robotten-schild. In het laatste paginabrede prentje vliegen de ongrijpbare robotten, in het felle licht der militaire schijnwerpers, beladen met reusachtige letters ten hemel. Zij vormen dit bevel: BEMINT ELKANDER!

@Allen: reageren op deze blog impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums; lees ze dus – mod